حمایت از حقوق زنان از جمله موضوعاتی است که بخشی از جریان اصلاحات در سالهای گذشته بارها با استناد به آن، سیاستهای داخلی کشور را به نقد کشیده است.در این میان، حجاب و نحوه مواجهه با آن همواره یکی از محورهای اصلی مواضع تند و گاه اپوزیسیونی این جریان بوده است؛ اما محدودیتهای مرتبط با حجاب در برخی کشورهای دیگر، این پرسش را مطرح میکند که آیا جبهه اصلاحات در دفاع از حقوق زنان، معیارهای یکسانی را دنبال میکند یا نوع مواجهه با این موضوع به محل وقوع و طرف مورد انتقاد بستگی دارد؟حقوق زنان مفاهیمی محدود به مرزهای جغرافیایی نیستند و نمیتوان آنها را صرفاً در مواجهه با مسائل یک کشور مورد استناد قرار داد. از این منظر، بررسی مواضع جریانهای سیاسی درباره محدودیتهای حجاب در دیگر کشورها میتواند معیاری برای سنجش میزان پایبندی آنها به اصول اعلامشده در حوزه حقوق زنان باشد.
محدودیت حجاب در باکو؛ آزمونی برای ادعاهای حقوق بشریگزارشهایی درباره ممانعت از ورود برخی دانشآموزان و معلمان محجبه به مدارس جمهوری آذربایجان منتشر شده است. این محدودیتها که در چارچوب مقررات پوشش مدارس و با استناد به اصول سکولاریسم توجیه شدهاند، به محرومیت برخی افراد از حضور در محیط آموزشی انجامیدهاند.
آزادی دین از حقوق بهرسمیتشناختهشده در اسناد بینالمللی حقوق بشر استاین تحولات از منظر حقوق زنان و آزادی دین و عقیده قابل بررسی است؛ حسین احمدی، استاد دانشگاه، با اشاره به نقض آزادی دین در جمهوری آذربایجان، گفت: «آزادی دین از حقوق بهرسمیتشناختهشده در اسناد بینالمللی حقوق بشر است و محدودیتهای اعمالشده در این زمینه، نقض این حق بنیادین محسوب میشود.»
آلیا: اصلاحطلبان در قبال حجاب و حقوق زنان رفتار دوگانه دارندفاطمه آلیا، عضو شورای مرکزی جبهه پایداری در گفتگو با فارس، با انتقاد از سکوت جریان اصلاحطلبی در قبال محدودیتهای اعمالشده علیه زنان محجبه در جمهوری آذربایجان، این رویکرد را ناشی از نگاه دوگانه به مفهوم آزادی و ضعف مبانی اعتقادی و دینی دانست.عضو شورای مرکزی جبهه پایداری با بیان اینکه کشور ما نیز از این آفت مصون نبوده است، گفت: جریان مدعی اصلاحطلبی در ایران بیشترین تلاش را برای کمرنگ کردن حجاب با استفاده ابزاری از مفهوم آزادی زنان داشته است.آلیا ادامه داد: مدعیان تفکر اصلاحطلبی در برابر احکام الهی از ادبیات «عبور از تکلیفگرایی» استفاده کردهاند و در واقع، حکمرانی سکولار را تئوریزه کرده و گرایش به آن را میلی طبیعی عنوان میکنند.وی اعتقاد به دین حداقلی و احاله واجبات دینی به عرفیات را از عوامل تفسیرهای خودساخته از مفهوم آزادی و نگاه دوگانه به آن دانست و تصریح کرد: نمونه این رویکرد، سکوت سیاسی سنگین در قبال مطالبه آزادی پوشش از سوی زنان مسلمان جمهوری آذربایجان است؛ زنانی که گرفتار بدرفتاریهای آتاتورکی و رضاخانی حاکمان وابسته به غرب و صهیونیسم شدهاند.عضو شورای مرکزی جبهه پایداری با اشاره به موضعگیریهای جریان اصلاحطلبی درباره حجاب و آزادی در ایران تأکید کرد: رفتار دوگانه مدعیان اصلاحات ناشی از بهرهبرداری سیاسی از این مقولات اجتماعی و فرهنگی علیه کشور و ضعف در مبانی اعتقادی و دینی، باور به دین حداقلی و سکولاریسم است.
سکوت اصلاحطلبان در برابر محدودیت حجاب در فرانسهآلیا همچنین با انتقاد از عملکرد پلیس فرانسه در برخورد با زنان محجبه گفت: نمونههایی نیز از شهروندان ایرانی در این کشور وجود داشته که به اخراج آنان منجر شده است؛ با این حال، مدعیان اصلاحطلبی در کشور ما در قبال این وقایع تلخ هیچ واکنشی نداشته و سکوت کردهاند.عضو شورای مرکزی جبهه پایداری با اشاره به مواضع جریان اصلاحطلبی درباره مسائل داخلی کشور گفت: مدعیان اصلاحطلبی وقتی موارد مشابهی در داخل کشور اتفاق میافتد، با نقش اپوزیسیون برخورد میکنند؛ نمونه آن موضعگیری درباره دو زن به نام «مهسا» است.آلیا افزود: در مورد یکی فتنه میکنند و در مورد دیگری که نخبهای محجبه است، سکوتی معنادار دارند. خانم دکتر مهسا طاهری، بانوی دانشمند و نخستین زن شهیده صنعت موشکی وطن، به دست جنایتکاران آمریکایی و صهیونیستی به شهادت رسید، اما دریغ از یک بیانیه و محکوم کردن جنایتکاران در قبال کشتار وحشیانه زنان.وی با اشاره به سکوت مدعیان اصلاحطلبی در قبال شهادت زنان مسلمان در غزه و لبنان نیز گفت: این سکوت معنادار قابل تحلیل و تأمل است و مدعیان حقوق زنان در جریان اصلاحطلبی کارنامه قابل دفاعی ندارند.آلیا در پایان تأکید کرد: سیاست یک بام و دو هوا در قبال مفهوم آزادی و حقوق بشر، به بدنامی منجر میشود. حجاب حق الهی زنان مسلمان است و سکوت در مقابل اهانت به نص صریح قرآن کریم و واجب و ضروری دین اسلام، با تمسک به تز «قرائتهای متکثر» از دین، دلیلی جز ضعف مبانی اعتقادی و دوری از آموزههای اسلامی ندارد.
ترقی: اصلاحطلبان حجاب را جزو حقوق زنان نمیدانند
حمیدرضا ترقی، عضو شورای مرکزی حزب مؤتلفه اسلامی در گفتگو با فارس، با انتقاد از مواضع اصلاحطلبان رفتار دوگانه برخی اصلاحطلبان در باره حقوق زنان گفت: مخالفت اصلاحطلبان با قانون رعایت حجاب در ایران و سکوت آنها در برابر ممانعت از حجاب توسط دولت لائیک آذربایجان، دو روی یک سکه است؛ چراکه نتیجه هر دو، مقاومت در برابر اسلامی شدن جامعه و پیاده شدن ارزشهای اسلامی در جامعه است.عضو شورای مرکزی حزب مؤتلفه اسلامی ادامه داد: وقتی مدعیان حقوق زنان در داخل در برابر مخالفان رعایت قانون حجاب ساکتاند، معلوم میشود که حجاب را جزو حقوق زنان نمیدانند.وی تأکید کرد: این تفاوت در واکنشها نشان از برخورد دوگانه اصلاحطلبان و نگاه از دریچه منافع جناحی در قبال حقوق زنان دارد.ترقی گفت: اگر میبینید اصلاحطلبان در این موارد در موضع اپوزیسیون نظام قرار میگیرند، ناشی از خوشخدمتی به غرب برای جلب حمایت آنها در انتخابات است.وی در پایان با اشاره به تحولات بیداری اسلامی اظهار کرد: در بیداری اسلامی دیدید که اصلاحطلبان از هیچکدام از مردم بیدارشده حمایت نکردند. در بحرین از حق هر بحرینی برای داشتن یک رأی حمایت نکردند و در برابر محروم کردن مسلمانان شیعه از حق رأی سکوت کردند.